محدودیتی برای مصونیت l نگاهی به مقوله رده‌بندی سنی بازی‌ها

۲۱ فروردین ۱۳۹۷ - ۰۹:۰۰

در آخرین روزهای اسفندماه سال ۱۳۹۶ خبری را خواندیم که اگر چه تازگی نداشت اما باز هم تکان‌دهنده بود : پسر ۹ ساله‌ی آمریکایی خواهر خود را برای بازی کردن به قتل رساند! خبری که شاید حتی نتوانیم آن را هضم و یا باور کنیم. کلانتر منطقه درباره این موضوع گفت:

او تنها ۹ سال سن دارد. احتمالاً این کار را در تلویزیون یا در یک بازی رایانه‌ای دیده و به تقلید از آن‌ها به خواهر خود شلیک کرده است.

اولین چیزی که در بسیاری از مواقع بعد از خواندن این جمله به ذهن ما عاشقان دنیای گیم و یا دنیای بازی‌های ویدئویی خطور خواهد کرد، این است که این مسئله به بازی‌های رایانه‌ای ربطی ندارد و حتماً آن بچه مشکل روانی جدی داشته است. یا معنی ندارد که اسلحه در اختیار بچه ۹ ساله قرار داشته باشد. ممکن است این موارد تا حدی هم درست باشند و این مقاله به‌هیچ‌عنوان قصد ندارد قضاوتی در مورد این پرونده و میزان تأثیر بازی‌های ویدئویی در این جنایت داشته باشد، اما وقوع این حادثه و حوادث مشابه در گذشته کم نبوده‌اند.  به هر حال بسیاری از ما عناوینی را تجربه کرده و می‌کنیم که برای سنمان مناسب نیستند و می‌توانند آسیب‌هایی را به ما وارد سازند. این مقاله سعی خواهد کرد، تا حدی این موضوع را شکافته و بررسی کند و شما را با نظام رده‌بندی بازی‌ها بیشتر آشنا نماید. لازم به ذکر است که این امر تنها متعلق به بازی‌های ویدئویی نیست و فیلم‌های نامناسب، تصاویر نامناسب و یا کتاب‌های نامناسب از نظر سنی نیز می‌توانند آسیب‌های مشابهی را وارد سازند.

از منظر روان‌شناختی کودکان تا قبل از ورود به دوره نوجوانی قادر به تشخصی مفاهیم انتزاعی نیستند و بعضاً توانایی تشخیص واقعیت از خیال را نخواهند داشت.  دیدن صحنه‌ای خشونت‌آمیز و یا دارای محتوای جنسی و یا استعمال دخانیات برای اولین بار توسط کودک، می‌تواند ضربه و شوکی مهلک برای او باشد. در بسیاری از مواقع هنگامی که کودکان با چنین پدیده‌هایی مواجه می‌شوند، فکر و ذکرشان به آن پدیده مشغول شده و سعی در هضم و درک آن دارند. حتی ممکن است بارها دربازی‌هایشان و یا به طور حقیقی آن را انجام داده و یا امتحان نمایند تا آن مسئله برایشان عادی شود. احتمالاً در کودکی برای بسیاری از ما نیز پیش آمده که قسمتی از یک بازی را که برایمان چنین حالتی داشته بارها و بارها انجام داده و امتحان کرده‌ایم.

GTA دوست داشتنی که محبوبیتش باعث شده هر جا بخوان مثال بازی نامناسب بزنن اون رو مثال می‌زنن… البته انصافا آن چه خوبان همه دارند تو یکجا داری!!!

راستش را بخواهید به عنوان نویسنده این مقاله و کسی که از کودکی تمام عناوین Grand Theft Auto را از نسخه دوم به بعد تجربه کرده و از آن‌ها لذت برده‌ام، به هیچ وجه صلاحیت آن را ندارم که توصیه‌ای کرده و یا شعاری بدهم. (البته اگر بازی هم نمی‌کردم، باز هم نداشتم!!!) اما خب واقعیت آن است که وقت برای بازی کردن عناوین مختلف، همیشه وجود خواهد داشت، در حالی که گاهی اوقات آسیب‌های وارده به خود و یا کودکانمان هیچ‌گاه به طور کامل جبران نخواهند شد. ازآنجا که نظام رده‌بندی بازی‌ها در کشور ما و بسیاری از کشورهای جهان به طور کامل جا نیفتاده، چه خود در سن و سالی باشیم، که بعضی بازی‌ها را برایمان از نظر سنی نامناسب دانسته باشند و چه در آینده فرزندانمان در شرایط مذکور قرار گیرند بهتر است با گروه‌بندی سنی بازی‌های ویدئویی آشنا شده و علائم و نشانه‌های آن را یاد بگیریم. پس در ادامه با این مقاله و وب‌سایت خبری تحلیلی گیمفا همراه باشید.

رده‌بندی سنی بازی‌های رایانه‌ای نظامی است، جهت طبقه‌بندی بازی‌های رایانه‌ای که بر اساس محتوای آن‌ها توسعه یافته است. بیشتر این نظام‌ها توسط بخش دولتی شکل گرفته‌اند و اغلب بر اساس رده‌بندی محتوای تصاویر متحرک هستند. این نظام‌ها به والدین کمک می‌کنند که بر محتوای فرهنگی مورد استفاده فرزندان خود نظارت داشته باشند. با این حال اغلب والدین توجهی به برچسب رده سنی درج‌شده بر روی جلد بازی‌های خریداری‌شده توسط فرزندانشان نداشته و حتی خود نیز در هنگام خرید نسبت به این موضوع سهل‌انگار هستند. در جهان حدود ۱۳ نظام رده‌بندی سنی رسمی وجود دارد، که ما در این مقاله، سه نظام PEGI، ESRB و ESRA را با هم مرور خواهیم کرد، که به ترتیب در آمریکای شمالی ، کشورهای عضو اتحادیه اروپا و ایران رواج دارند.  بازی‌ها و عناوینی که در ایران خریداری می‌کنیم اکثراً با این برچسب‌ها رده‌بندی سنی شده‌اند.

ESRB یا Entertainment Software Rating Board نظام رده‌بندی مورد استفاده در سه کشور آمریکا، کانادا و مکزیک است. در این سیستم هم رده‌بندی سنی بازی صورت خواهد گرفت،  هم اطلاعاتی در مورد محتوای آن ارائه خواهد شد و هم جنبه‌های تعاملی محصول  از جمله اطلاعاتی از کاربر که به اشتراک گذاشته خواهند شد و بحث خریدهای درون‌برنامه‌ای و غیره ذکر خواهند شد. در ادامه علائم مخصوص به این نظام و همچنین اصطلاحات مربوط به آن‌ها را مرور خواهیم کرد.

درجه سنی
 خردسالان : این بازی برای افراد بالای ۳ سال توصیه می‌شود. این بازی‌ها بسیار ساده هستند و خشونتی در آن‌ها دیده نمی‌شود
 همه : این بازی‌ها برای افراد بالای ۶ سال توصیه می‌شود و لحن کودکانه دارند.
 همه ۱۰+ : این بازی‌ها برای افراد بالای ۱۰ سال توصیه می‌شود. این درجه‌بندی برای بازی‌هایی به کار می‌رود که خشونت بسیار پایینی دارند و اغلب لحنشان کمی خشونت‌آمیز است.
 نوجوانان : این بازی برای افراد بالای ۱۳ سال توصیه می‌شود. این بازی‌ها خشونت، اشاراتی به مسائل جنسی، مقدار کمی خون، مشروبات الکی خام یا زبان تندی دارند.
جوانان : این بازی ها برای افراد بالای ۱۷ سال توصیه می شوند. این بازی‌ها حاوی خشونت زیاد، خون، محتوای جنسی، برهنگی یا لحن بسیار خشن و زننده هستند
فقط بزرگسالان : این بازی ها فقط مناسب افراد بالای ۱۸ سال هستند. اینگونه بازی ها حاوی محتوای جنسی و یا خشونت بسیار شدید هستند.
 این درجه برای بازی‌هایی به کار می‌رود که هنوز درجه‌بندی نشده‌اند اگر از وضعیت آن‌ها مطلع نیستید تا رسیدن نسخه نهایی صبر کنید.

PEGI یا Pan European Game Information سیستم رده‌بندی بازی‌ها در بسیازی از کشورهای اتحادیه اروپا است و در بیش از ۳۰ کشور اروپایی مورد استفاده قرار می‌گیرد. در این سیستم بازی‌ها به ۵ گروه سنی مختلف تقسیم می‌شوند و توضیحاتی نیز در مورد محتوای بازی ارائه خواهد شد.در ادامه علائم مخصوص به این نظام و همچنین اصطلاحات مربوط به آن‌ها را مرور خواهیم کرد.

 درجه سنی
مناسب تمام گروه‌های : بازی، هیچ گونه محتوای صوتی و تصویری که کودکان را می‌ترساند، ندارد و عاری از کلمات ناشایست است.
در این درجه بندی، ممکن است صحنه‌های خشن و ترسناک ملایمی دیده شود که برای کودکان زیر ۷ سال مناسب نیستند.
دارای خشونت ملایم اعمال شده بر کاراکترهای فانتزی ، محتوای جنسی ممکن است به طور ضمنی مورد اشاره قرار گیرد. کلمات ناشایست نیز تا حدودی مجاز خواهند بود.
دارای محتوای خشن یا محتوای جنسی هستند، به گونه‌ای که این محتوا، با زندگی واقعی تطابق به صورت نسبی مطابقت دارد
خشونت در این عناوین بسیار زیاد و شامل خونریزی شدید و قطع عضو است. خشونت در آن نیز به طور کامل به زندگی واقعی شباهت دارد.
خشونت و خون‌ریزی
برهنگی، رفتار و دیالوگ‌های جنسی نامناسب، صحنه‌های جنسی
صحنه‌های ترسناک و وحشت‌آفرین برای کودکان و نوجوانان
بازی حالت آنلاین و یا مولتی‌پلیر دارد
آموزش و یا ترویج و تشوق به شرط‌بندی
استفاده از موارد مخدر و یا اشاره به آن
بازی دارای تبعیض نژادی و یا کاراکترهایی است که آن را ترویج خواهند کرد
کلمات رکیک و زشت

ESRA یا Entertainment Software Rating Association نظام ملی رده‌بندی سنی بازی‌های رایانه‌ای است که در ایران راه‌اندازی شده و هدف آن، رده‌بندی بازی‌های رایانه‌ای به گونه‌ای است، که مبتنی بر قوانین و باورهای فرهنگی، دینی، اجتماعی و سیاسی کشورهای اسلامی باشند. این نظام علاوه بر رده‌بندی سنی کار بررسی و رده‌بندی خود را بر محور ۵ شاخص به عنوان ۵ محتوای آسیب‌رسان قرار داده است. این محتواها شامل خشونت، ترس، ناهنجاری‌های اجتماعی، دخانیات و یأس و ناامیدی تعیین شده‌اند.بر همین اساس، طی فرآیندی کارشناسی، شدت تأثیرگذاری هریک از این محتواهای پنج‌گانۀ آسیب‌رسان در داخل بازی‌ها با درجه و نمره‌ای بین از ۱ تا ۵ برای مخاطبان امتیازدهی می‌شود.هر چه شدت تأثیرگذاری محتوا در بازی بر روی مخاطب بیشتر باشد، امتیاز بیشتری به محتوا داده می‌شود، به طور مثال اگر امتیاز محتوای خشونت در یک بازی ۵ باشد یعنی آن بازی از خشونت بسیار بالایی برخوردار است و اگر امتیاز ۱ دریافت کند به این معنی است که خشونت بسیار خفیفی دارد و در صورتی که محتوایی هیچ امتیازی دریافت نکند بدین معناست که اثری از آن محتوا در داخل بازی یافت نشده است.

علائم رده‌بندی سنی توسط سازمان اسرا (ESRA)

در پایان امید می‌رود در آینده هم خود ما بازی‌بازان و هم والدین بیشتر به مساله رده‌بندی سنی بازی‌ها توجه کنیم تا با روانی سالم از این پدیده زیبا و جذاب بیش‌ترین لذت را ببریم.

0
0

نظرات

دیدگاهتان را بنویسید

  • eljugador گفت:

    خیلی کار خوبی کردید به این مسئله پرداختید

    0
    0
    • allfreegamer گفت:

      خیلی جالبه توی ایران یه آدم ۲۰ تا ۳۰ سال میشینه بازی gta v بازی میکنه خیلی ها مسخرش میکنند میگند (داری آتاری بازی میکنی با این سن برو عمو خودت رو مسخره نکن ) بعد مثلا یه بچه ی ده یا دوازده ساله میشینه توی گیم نت یا یه جای دیگه gta v بازی میکنه اونوقت میگن اشکالی نداره بچه است این بازی ها مال بچه هاست در حالی که به چه زبونی بگم این بازی gta v توی آمریکا ببین توی ایران نه توی آمریکا +۱۸ سال هستش یعنی باید ۱۸ سال داشته باشی تا بتونی این عنوان و خیلی عناوین دیگه رو بازی کنی (یه روز من توی تلویزیون دیدم که گفت بازیهای +۱۸ خارج توی ایران رده بندی سنیش +۲۵ سال هستش) یارو اومده بود توی یه مغازه ی خدمات کنسول و گیم یه کنسول گرفته بود برای بچه ی ۱۰ سالش بعد فقط یه بازی براش ریخته بود آون هم gtav بود من نمیدونم این چه منطقیه توی ایران حکم فرماست

      0
      0
      • sarfaraz گفت:

        allfreegamer
        خیلی جلو خودمو گرفتم ک چیزی ننویسم اما نشد ببین دوست من این کشور فقط دزدی و تو سر زنی و گریه کنی را کار خوب تلقی میکنه منظورم دولت و اقوامنش نیستا خوده مردما میگم اصلا رقص/گیم/آواز کارهای فان مثه کایت سواری کوه نوردی کشتی البته ب غیر از فوتبال قایق سواری اینهارو جلف بازی میدونن اصلا گیمر جماعت را کرم و زالو حساب میکنن چون تو زندگی شون اینقد محدود شدن ک نمیتونن بیشتر از جلو دماغشون را ببینن توی کشور های خارجی ما گیمرهای ۲۷ تا ۵۰ ساله داریم اصلا خود بازی ساز های ۶۰ ۶۵ ساله گیمرن اما اینجا ب دید مسخره ب طرف نگاه میکنن اصلا بازی را واسه بچه های ۵ ساله میدونن جاهایی دیدم حتی اگه ی بچه ده ساله بخواد بازی کنه خصوصا گیم مامان باباش خوردش کردن یا گفتن برو نمازتو بخون اصلا گیم نمیدونن ینی چی دید جامعه جور دیگه ای توی چیزهای دیگه ای متوجه ای ک چی میگم

        0
        0
      • اساساً مشکلاتی که بازی ها و فیلم ها از لحاظ اخلاقی و فرهنگی به وجود میارن بیشتر در دو مبحث خشونت و مسائل جنسی محدود میشه . چون مثلاً نمایش مصرف دخانیات در این رسانه ها خیلی تاثیر بسزایی نداره و ریشه ی مشکلات این مورد رو بیشتر باید در سطح جامعه و … جست و جو کرد .
        نکته حائز اهمیت اینه که این رده بندی ها و امثالهم کمال استفاده رو به ارمغان نمی یاره . به عبارت دیگه ، این ها تا نیمه راه پیش میره و بعد متوقف میشه . کامل ترین رده بندی رو میشه در شرع مقدس دید یعنی:
        نسبت به خشونت ، باید بازی بازها ( با توجه به رده بندی های ذکر شده ) ببینن که اگر این خشونت داره در اخلاقیات و … اون ها تاثیر سوء میزاره ، از شدت خشونت بازی هاشون بکاهن و خودشون رو متعادل کنن .
        و نسبت به مسائل جنسی هم از صحنه های تحریک آمیز فاصله بگیرن .
        برخی دوستان شاید بگن امکانش نیست و این حرف ها ولی بنده میگم میشه سالم هم بازی کرد :
        ۱- بازی هایی که کلاً بر مبنای مسائل جنسی ساخته شدن ( و فکر می کنم خیلی هم کمن ) رو از سبد خریدمون حذف کنیم .
        ۲– بازی هایی که درش این مسائل هست ولی محور چیز دیگه ایه ( مثل ویچر و جی تی ای و… ) رو میشه اون صحنه ها رد کرد یا مانیتور رو خاموش کرد و … و به اصطلاح برای خودمون سانسور کنیم .
        ۳- خیلی از بازی های درجه یک هم هستن که کلاً پاکن از این امور ( the last of us – horizon ) این ها که آزادن .
        اگر ما به همین ها مقید باشیم و این رو تبلیغ کنیم ( شما گیمفایی ها و گیمران فهمیده ) و فرزندانمون رو اینگونه بار بیاریم ، سهم بزرگی در بهبود وضعیت جامعه مون خواهیم داشت حتی شده در دراز مدت .
        عده ای میگن این بازی ها چون با عقاید و ارزش های ما متفاوتند نمی شه از خطراتش در امان بود . ولی حقیر معتقدم میشه اگر فیلتری درونی داشته باشیم … .

        0
        0
    • sarfaraz گفت:

      خداروشکر تو ایران اصلا معنایی نداره No Shut Mouth

      0
      0
  • Lightning گفت:

    موافقم Yes مقاله جالب و متفاوتی بود! جا داره شخصا ازتون تشکر کنم آقای معتقدی بابت این حرکت خوبتان

    0
    0
  • sajaddidas گفت:

    چندتا بازی رده Aمعرفی کنید بازی نکنم Grin

    0
    0
  • بسیار مفید Yes
    اما مشکل اینجاست که خانواده‌ها اصلا وارد این موضوعات نمیشن و خود گیمر‌ها هستن که این مطالب رو الان می‌خونن..

    0
    0
  • shadowwarior گفت:

    مقاله جالبی بود خسته نباشید…
    شاید خیلیا یادشون نیاد اما اونموقع که CRYSIS 2 اومده بود رده بندی ۴۲+ رو گرفت Neutral یعنی کلا برگای همه گیمرا ریخت -_-

    اسپم:
    یه بزرگواری یه روز گفت: نبین کی این حرفو میزنه! گوش کن ببین چیمیگه! منظورم از دوستانیه که توی سایت با من مشکل شخصی دارن و من هرجی بگم همش دیس لایک میدن اگه میشه اول ببینید چی میگم اگه چیز بدی گفتم دیس بدین!

    0
    0
  • Senatorbigy گفت:

    مرسی بابت مقالتون اطلاعات خوبی درش بود Blush

    0
    0
  • Silas_34 گفت:

    واقعا مقالهء خیلی زیبا و جالبی بود جناب معتقدی. من بازی های که خشونت زیاد داشته باشند رو خیلی دوست دارم و به رده بندی سنی هم هیچ وقت اهمیتی نداده ام چون بچگی های ما تو شهر های وای سیتی و سان اندریس سپری شده کلا. Evil Grin

    0
    0
  • رعایت خانواده ها توی این مورد رده بندی سنی برای ما ایرانیا واجبتره ،بچه ای که ویچر ۳ و gta بازی میکنه با توجه به محدودیتایی که بعدا باهاش‌مواجه میشه چون اینارم تو بچگی یاد گرفته میشه یکی مثه خودمون Neutral Razz
    مخ بچه هام الان اپدیت تر شده بهترو سریعتر یاد میگیرن همه چیزو بچه ده ساله بازیه اوپن ورلد rpg پلات میکنه من فکر میکردم gta فقط چرخیدنو خانوم سوار کردن!

    0
    0
  • ممنون از دوست خوبم آقا هامون عزیز …
    هامون جان واقعا این درجه بندی سنی توی کشور های بیگانه (خارج از کشور ) بیشتر از ایران مهم واقع میشه و با اینکه نمیگم در این کشور ها کاملا رعایت میشه اما به مراتب وضع بهتری دارند …
    کلا نمیشه فساد و مسائل جنسی و خشونت رو کامل به بازی ها ربط داد درسته که دارای این محتوا هستند اما اگر بخواهیم واقع بین باشیم بیشتر بچه های ۱۰ یا ۱۲ ساله (بالا تر یا پایین تر ) جذب خشونت بازی ها میشن تا مسائل جنسی و … هم به علت اینکه مقدار خیلی کم تری از این مسائل جنسی تو بازی ها هست (بعضی مثل ویچر هم هست درسته )هم اینکه خشونت هیجان بیشتری توی این سن براشون داره …(قبول کنیم برای خودمون هم داره )
    البته الان بچه ها سریع تر به مسائل پی میبرن و شاید فرهنگ سازی مثل یه چند تا کشور که دارن تو بحث آموزش خوب جلو میرن مثل فنلاند و … یکم کار آمد باشه(چیمون درسته که این درست باشه اخه) مثلا وقتی از همین بچگی مدارس جدا میشه و دختر و پسر اصلا با هم برابر واقع نمیشن نتیجش میشه اینکه طرف درک درستی از جنس مخالف خودش پیدا نمیکنه و بعد تنها چیزی که اینجا میشه انداخت گردنش بازی های رایانه ایی هست! … با اینکه خیلیا میگن فساد در ایران کم تر از خارج هست اما من والا چیزی که دارم میبینم خلاف اینو میگه و فکر و تفکر فسادی که الان داره دیده میشه خیلی بدتر هست!
    حالا زیاد بازش نمیکنیم فقط خواستم به این اشاره کنم که هر اتفاقی یه علتی داره و وقتی خیلی از مسائل اشتباه پایه ریزی شده بازی های رایانه ایی فقط درصد کوچک و ناچیزی از آموختن این مسائل هستند …
    اما در هر صورت واقعا در آینده باید به این درجه سنی توجه بشه …
    ممنون ازت هامون جان

    0
    0
  • ختسه نباشی هامون معتقدی واقعا مقاله مفیدی بود. به نظرم این مقاله رو باید سر در هر فروشگاه بازی بزارن که وقتی والدین می خوان برای فرزندشون بازی بخرن این رو ببینن. متاسفانه در ایران والدین چون زیاد مشغله دارن نمیتونن به این مسائل توجه کنن.

    0
    0
  • Mr.surprise گفت:

    رده بندی سنی فقط اونجا که بابا عید قربان جلومون پا میزاره رو گردن گوسفند سرشو میبره داداش کوچیکم میگه بابا دنبلانش برای من دنبلانش برای من…..بعد وقتی من جی تی ای بازی میکنم میگن خااااااک چقدر خشونت داره Neutral
    اینکه بازی ها بچه ها رو به خشونت وا میداره یه چرت و پرته بزرگه که صدا و سیما تو مغز والدین کرد

    0
    0
  • ممنون از شما اطلاعات کامل بود که بعضیاشو نمیدونستم.

    0
    0
  • آقای معتقدی ، دوستان گیمر مشکل جامعه و خانواده ها تنها اعتیاد شدید و صرف هزینه زیاد و وقت گیر بودن بازی هاست وگرنه چرا باید یک عقل سالم یا یک فرد با بازی کردن و سرگرمی سالم مخالف باشه . در ضمن هر کسی در هر سنی محتوای بازی رو میتونه انتخاب کنه با یا بدون کمک کسی . رده بندی سنی فقط یه تصور کلی قبل از بازی به ما میدن
    خیلی ممنون بابت مقاله بی نظیر

    0
    0